Teideal

Agallamh le Tomás Ó Máille (21/03/1981)

Achoimre

Eolas faoi Mhícheál Ó Droighneáin san Galway AdvertiserTuairisc Mhíchíl Uí Dhroighneáin i mBiúró na Staire Míleata

Cur Síos

San eagrán seo den tsraith chlár Blianta Faoi Bhláth cuireann Seán Ó Conghaile agallamh ar Thomás Ó Máille as Co. na Gaillimhe. Bhí sé sna hÓglaigh le linn aimsir na Trioblóide (ní raibh meas ag aon duine ort, agus ní labhróidís leat, mura raibh tú le Sinn Féin, dar leis). Mar óglach, bhíodh sé ag máirseáil le gunna maide sna garrantaí i ngan fhios do na Dúchrónaigh. Faoin am ar liostáil sé san Arm (07 Bealtaine, 1922), bhí cleachtadh maith aige ar a bheith ag druileáil. Nuair a tháinig an scoilt chuaigh sé leis an gCoileánach. Luaigh sé go raibh deartháir aige féin, agus nach labhraídís lena chéile sa leaba mar go raibh duine amháin le de Valera agus an duine eile le Mícheál Ó Coileáin. Déanann sé cur síos ar an am a chaith sé in Arm an tSaorstáit, nó gur fhág sé i 1924. I measc na gceannairí a bhí aige sna hÓglaigh, bhí Mícheál Ó Droighneáin, Éamonn Breathnach agus Beairtle Dillon. Ba é Pádraig Bhaba Bhán (Folan) as Bothúna a bhí mar chaptaen aige nuair a liostáil sé i 1922.

Léiritheoir

Ó Conaola, Maidhc P.

Aoi

Ó Máille, Tomás

Dáta

21-03-1981

Tréimhsí Ama

21/01/1919-11/07/1921: Cogadh na Saoirse

28/06/1922-24/05/1923: An Cogadh Cathartha

Raon Tíreolaíochta

An Spidéal, Co. na Gaillimhe

Conamara, Co. na Gaillimhe

Fad na Míre

00:29

Contae

Contae na Gaillimhe

Ábhar na Míre

Na hÓglaigh

Cogadh na Saoirse

Na Dúchrónaigh

An Cogadh Cathartha

Aitheantóir

24087

Teanga

ga

Cearta

© RTÉ Raidió na Gaeltacha. Gach Ceart Ar Cosaint.

Foinse

Cartlann RTÉ Raidió na Gaeltachta

Cineál Mír

Fuaim